Blaszki mitochondrialne – nowy typ patologii w mózgach chorych na Alzheimera

6 godz. temu

Choroba Alzheimera od dekad kojarzona jest przede wszystkim z blaszkami amyloidowymi i splątkami neurofibrylarnymi. Jednak terapie celujące w białko amyloidowe beta przynoszą jedynie ograniczone korzyści kliniczne, a choroba wciąż pozostaje nieuleczalna. Xiuli Dan oraz zespół badaczy z National Institute on Aging (NIH) oraz University of Minnesota, kierowany przez Vilhelma Bohra i Paula Robbinsa, opisali w Nature Neuroscience zupełnie nowy typ zmian patologicznych w mózgu — tzw. blaszki mitochondrialne (mitochondrial plaques, MP).



Ludzie polowali na mamucice. Samce zwykle ginęły w sposób naturalny

wczoraj, 13:02

Od dziesięcioleci archeolodzy spierają się o pochodzenie ogromnych nagromadzeń kości mamucich, liczących czasem setki osobników w jednym miejscu. Czy to ślady naturalnych katastrof – zwierząt wpadających do bagien, pułapek terenowych czy ginących podczas powodzi – czy raczej dowód systematycznego polowania przez ludzi paleolitu? Odpowiedzi na to pytanie szukali Hannah Moots z Uniwersytetu Sztokholmskiego, Jarosław Wilczyński z Polskiej Akademii Nauk, Love Dalén i David Diez-del-Molino ze szwedzkiego Centrum Paleogenetyki oraz kilkudziesięcioosobowy zespół ze Szwecji, USA, Wielkiej Brytanii, Niemiec, Estonii i Holandii.


Zmieniamy się bardziej, niż nam się wydaje. Nasza osobowość nie jest stała

wczoraj, 10:58

Przez większą część XX wieku i psychologowie, i opinia publiczna uznawali, że osobowość dorosłego człowieka jest niemal niezmienna. Choć kolejne dekady badań rozwojowych temu przeczyły, przekonanie o wyjątkowej stabilności cech osobowości – ekstrawersji, ugodowości, sumienności, neurotyczności i otwartości na doświadczenie – dominuje w potocznym myśleniu. Nowe badanie opublikowane w Communications Psychology, przeprowadzone przez zespół Amandy J. Wright z Uniwersytetu w Zurychu, pokazuje, że to przekonanie jest błędne.


Galaktyka Andromedy coraz wolniej tworzy gwiazdy

wczoraj, 08:56

Zespół astronomów pracujący pod kierunkiem Tobina M. Wainera z Uniwersytetu Waszyngtońskiego opublikował w The Astrophysical Journal najdokładniejszą jak dotąd mapę niedawnej historii formowania się gwiazd w Galaktyce Andromedy (M31) – naszym najbliższym wielkim sąsiedzie w Grupie Lokalnej. Praca opiera się na danych z przeglądu PHAST (Panchromatic Hubble Andromeda Southern Treasury), podczas którego po raz pierwszy południową część dysku M31 zbadano równie precyzyjnie, co część północną, przeanalizowaną wcześniej w ramach przeglądu PHAT (Panchromatic Hubble Andromeda Treasury).


Odkurzacz do odpadów radioaktywnych

3 sierpnia 2026, 11:36

Gdy dochodzi do wybuchu broni jądrowej, ognista kula wyciąga w powietrze glebę i okoliczne szczątki, topi je w ekstremalnie wysokiej temperaturze, po czym ochłodzony materiał opada z powrotem na ziemię w postaci drobnych, szklistych kuleczek promieniotwórczego pyłu. Analiza tych mikroskopijnych próbek pozwala śledczym ustalić pochodzenie materiału rozszczepialnego, co stanowi jeden z filarów amerykańskiego systemu bezpieczeństwa jądrowego. Daje bowiem możliwość szybkiego wskazania sprawcy ataku, co ma odstraszać zarówno wrogie państwa, jak i organizacje terrorystyczne.


Poznaliśmy zwierzę, które samodzielnie podrabia sygnał chemiczny kwiatów

3 sierpnia 2026, 09:19

Wiosną na łąkach Europy Środkowej można natrafić na interesujący widok. Na źdźbłach traw tworzą się gęste, pomarańczowe kłębowiska drobnych larw. To trójpazurkowce oleicy krówki (Meloe proscarabaeus) – pasożytniczego chrząszcza z rodziny oleicowatych (Meloidae). Jego cały cykl życiowy zależy od jednego zdarzenia – kontaktu z pszczołą samotnicą. Larwa musi uczepić się przelatującego owada, by ten zaniósł ją do gniazda, gdzie zje jajo gospodarza i zapasy. Jak jednak trójpazurkowiec zachęca pszczołę do kontaktu?


H. erectus czy P. boisei? Ślady sprzed 1,4 miliona lat mogą znacząco zmienić naszą wiedzę

31 lipca 2026, 15:57

W północnej Kenii, w formacji Koobi Fora nad jeziorem Turkana, zespół badaczy z USA i Kenii odkrył wyjątkowe stanowisko skamieniałych śladów stóp sprzed około 1,43 miliona lat. Odciski zachowane na jednej powierzchni dawnego brzegu jeziora dokumentują grupę ośmiu hominidów poruszających się razem w tym samym miejscu i czasie.


Śródziemiomorze w ogniu – to trend, nie przypadek

31 lipca 2026, 10:44

Francja przeżywa rekordowy, najgorszy w historii obserwacji, sezon pożarów. Bardzo ciężka sytuacja panuje też w Hiszpanii, dużo pożarów odnotowuje się w Grecji i Włoszech. Nowe badanie opublikowane w Scientific Reports pokazuje, że te wydarzenia nie są przypadkiem, lecz odzwierciedleniem głębokiej i długotrwałej zmiany klimatycznej presji na region.


W słynnej jaskini Hohle Fels archeolodzy znaleźli dwa niezwykłe ptaki

31 lipca 2026, 08:43

Sztuka epoki lodowej z Gór Szwabskich wzbogaciła się o dwa niezwykłe znaleziska. Zespół archeologów z Uniwersytetu w Tybindze natrafił w słynnej jaskini Hohle Fels na dwie figurki ptaków wyrzeźbione w kości mamuciej. Odkrycie to pokazuje, jak precyzyjnie ludzie żyjący na tych terenach 40 tysięcy lat temu obserwowali otaczający ich świat i jak precyzyjnie potrafili go oddawać.


Naukowcy z Krakowa pomogli badać hipotetyczny świat lustrzany

30 lipca 2026, 08:15

Fizycy z Instytutu Paula Scherrera (PSI) w Szwajcarii, we współpracy z ETH Zurych i zespołem z Instytutu Fizyki im. Mariana Smoluchowskiego na Uniwersytecie Jagiellońskim – w skład którego wchodzili profesor Kazimierz Bodek, doktor Dagmara Rozpędzik i doktor Jacek Zejma – przeprowadzili jeden z najczulszych dotąd testów hipotezy, że neutron może okresowo znikać w równoległym, lustrzanym sektorze materii.


Zostań Patronem

Od 2006 roku popularyzujemy naukę. Chcemy się rozwijać i dostarczać naszym Czytelnikom jeszcze więcej atrakcyjnych treści wysokiej jakości. Dlatego postanowiliśmy poprosić o wsparcie. Zostań naszym Patronem i pomóż nam rozwijać KopalnięWiedzy.

Patronite

Patroni KopalniWiedzy